Europese land­bouw­sub­sidies vormen een bedreiging voor biodi­ver­siteit


20 december 2017

Niet-duurzame landbouwpraktijken veroorzaken vervuiling van bodem, water en lucht en verlies van biodiversiteit. Het Europese Gemeenschappelijk landbouwbeleid (GLB) houdt dit in stand. Dit blijkt uit recent onderzoek van Wageningen Environmental Research (Alterra) in opdracht van Wereld Natuur Fonds (WNF). Het merendeel van 1 miljard euro aan jaarlijkse GLB-gelden voor Nederland gaat met name naar gebieden waar de druk op natuur en biodiversiteit door de landbouw het grootst is. Het WNF pleit daarom voor een radicale hervorming van het GLB.

Het Europees landbouwbeleid werd na de Tweede Wereldoorlog ontwikkeld om de landbouwproductie te verhogen voor genoeg en betaalbaar voedsel. Dit heeft geleid tot verregaande intensivering en schaalvergroting met grote negatieve gevolgen voor de kwaliteit van water, bodem, lucht en biodiversiteit in Europa.

Europa geeft jaarlijks 60 miljard uit aan landbouwsubsidies. Jaarlijks ontvangen Nederlandse boeren op basis van historische rechten in totaal ongeveer 750 miljoen euro aan inkomenssteun. Aan het ontvangen van inkomenssteun zijn weliswaar voorwaarden verbonden op het gebied van natuur, milieu en landschap, maar deze blijken niet effectief. Eerdere pogingen om het GLB te vergroenen, hebben nauwelijks tot resultaat geleid.

Radicale omslag nodig

Het onderzoeksrapport van de Nederlandse Alterra legt de relatie bloot tussen betalingen uit het GLB in Nederland en de druk op biodiversiteit. GLB-betalingen zijn vooral hoog in regio’s met bedrijven die intensief werken en een negatieve invloed hebben op milieu en biodiversiteit. Daarnaast zijn binnen het huidige GLB nog te weinig prikkels om natuur en biodiversiteit effectief te beschermen. Dit onderstreept de noodzaak om het GLB radicaal aan te passen en zo het verlies aan biodiversiteit in Nederland en rest van Europa een halt toe te roepen. De hervorming van het GLB is ook in het belang van de landbouw zelf, want een toekomstbestendige landbouw is afhankelijk van de diensten die de natuur levert zoals een gezonde bodem, voldoende schoon water en bestuivende insecten.

PvdD zet in op verandering op nationaal en Europees niveau

De Partij voor de Dieren pleit in Nederland en in het Europese Parlement al jaren voor meer diversiteit in de landbouw, gesloten kringlopen en kortere ketens tussen boer en consument. Dit zijn de bouwstenen voor gezond en duurzaam voedsel. Biologische, regionale, grondgebonden landbouw moet de norm worden.

De Partij voor de Dieren wil dat het Gemeenschappelijk Landbouwbudget van de Europese Unie gebruikt wordt om boeren te helpen omschakelen naar biologische landbouw. De landbouwsubsidies moeten op termijn worden afgeschaft. Daarnaast moet de overheid de promotie van biologische plantaardige producten actief ondersteunen, zodat boeren zonder subsidie een goede boterham kunnen verdienen.


PvdD Europarlementariër Anja Hazekamp

PvdD Europarlementariër Anja Hazekamp heeft stevige kritieke geuit op het Europese landbouwbeleid tijdens de laatste vergadering van de Europese Commissie Landbouw en plattelandsontwikkeling (AGRI): “Miljarden dieren lijden en sterven in de vee-industrie, biodiversiteit en milieu lijden onder grootschalig gebruik van gif, verzuring en vermesting en boerengezinsbedrijven zijn ten onder gegaan aan schaalvergroting. Het Europese landbouwbeleid heeft een radicale koerswijziging nodig.”

(Tekst deels overgenomen van Wereld Natuur Fonds)